мера

ж 
1. чен, ченак, андоза, миқёс; 
меры веса ченҳои вазн; 
меры длины, линейные меры ченҳои дарозӣ; 
метрйчесқие меры ченҳои метрӣ 
2. уст.: чен (воҳиди қадими халқии ченкунии чизҳои пошхуранда); 
насыпать в мешок меру овса як чен ҷави русӣ ба халта андохтан // (сосуд) чен, зарфи якчена; 
насыпать зерно мерами ғалларо бо чен рехтан 
3. меъер, андоза, миқёс, чен; 
золото - общая мера меновых ценностей тилло меъери умумии муовиза мебошад // перен. андоза, ҳисоб; 
не подходить под общую меру ба андозаи умумӣ муносиб набудан . 
4. андоза, дараҷа; 
в одинаковой мере ба як дараҷа, ба андозаи баробар 
5. Ҳад андоза, поен; 
чувство меры донистани ҳадди чизе, аз ҳад набаромадан(и); 
знать меру ҳадро донистан; 
потерять чувство меры аз ҳад гузаштан; 
всему есть мера ҳар чиз ҳад дорад 
6. чора, чорабинӣ, тадбир; 
мера наказания чораи ҷазо; 
крайняя мера чораи қатъӣ; 
принять строгие меры чораи қатъӣ дидан; 
меры по уходу за посевами чораҳои парвариши киштҳо 7, уст. лит. вазни шеър, вазн <> без меры (очень много) беҳад, бепоен, бешумор, беҳисоб 
2) (в сильной степени) хеле, аз ҳад зиед; 
в меру 
1) (столько, сколько нужно) ба қадри даркорӣ 
2) предлог. с род. мувофиқи, муносиби...; 
в достаточной мере ба қадри кифоя (кофӣ); 
в полной мер -е пурра, комилан; 
ни в коей (ни в какой) мере ба ҳеҷ ваҷҳ, бо ҳеҷ тадбир; 
по мере предлог с род. мувофиқи..., ба андозаи..., ба қадри...; 
по мере возможности ба қадри имкон, то мумкин.аст; 
по мере своих-сил ба қадри қувваи худ; 
по мере того как... союз врем. (в соответствии с тем, как) бо; 
по мере того как приближался вечер, становилось прохладнее қарибиҳои шом ҳаво салқинтар мешуд; 
по крайней мере ҳеҷ набошад, лоақал, ақаллан; 
по меньшей мере камаш, лоақал; 
сверх ~ы, через ~у, не в ~у а.з ҳад зиед, аз андоза берун